Vải thiều Thanh Hà - một đặc sản nổi tiếng của Hải Dương

Tỉnh Hải Dương còn có nhiều sản vật, sản phẩm thủ công và món ăn nổi tiếng được kết tinh từ những giá trị truyền thống, những  trầm tích lịch sử của đất và người xứ Đông và đã  trở thành những đặc sản mang thương hiệu Hải Dương.

Gốm Chu Đậu - Tinh hoa từ đất và người

Chu Đậu là một vùng quê nằm bên dòng sông Thái Bình hiền hoà, nơi đây vốn là trung tâm sản xuất đồ gốm lâu đời nhất nước ta. Theo các tài liệu mới được công bố, gốm Chu Đậu bắt đầu được sản xuất ở xã Thái Tân (Nam Sách) cách đây hơn 500 năm. Các sản phẩm gốm Chu Đậu hiện còn được lưu giữ ở hơn 40 bảo tàng trên thế giới. Trải qua hơn 500 năm thất truyền, giờ đây làng nghề gốm Chu Đậu đã và đang được những người con tâm huyết của quê hương phục dựng. Vào đầu năm 2000, anh Nguyễn Hữu Thắng, Giám đốc Công ty Sản xuất, dịch vụ và xuất nhập khẩu Nam Hà Nội (Hapro) đã về Chu Đậu nghiên cứu khôi phục thương hiệu gốm nổi tiếng, kết hợp với hoạt động du lịch làng nghề. Năm 2001, Xí nghiệp Gốm Chu Đậu ra đời và chính thức đi vào hoạt động. Gốm Chu Đậu bỗng hồi sinh sau mấy trăm năm thất truyền. Tại đây, các sản phẩm gốm cổ được phục dựng với nhiều chủng loại phong phú, đa dạng, được sản xuất hàng loạt như: bình hoa lam, bình tỳ bà, độc bình, các loại hũ, đồ thờ, các loại chậu, con giống, lọ hoa... Trong đó, 3 loại sản phẩm chính là: đồ thờ, trang trí nội thất và gốm dân dụng. Nhiều sản phẩm gốm Chu Đậu đã thể hiện sinh động thiên nhiên và cuộc sống người dân vùng châu thổ Bắc Bộ. Ông Nguyễn Văn Lưu, Giám đốc Xí nghiệp Gốm Chu Đậu cho biết: gốm Chu Đậu hôm nay là sự kết hợp tinh tế của gốm cổ và công nghệ hiện đại. Năm 2003, chuyến hàng gốm đầu tiên mang thương hiệu Chu Đậu được xuất khẩu ra nước ngoài. Từ đó đến nay, gốm Chu Đậu đã được xuất khẩu đi hơn 50 nước trên thế giới, nhiều nhất là Nhật Bản, Tây Ban Nha, Nga và Đức. Không chỉ phục vụ xuất khẩu, những năm gần đây, gốm Chu Đậu ngày càng được thị trường trong nước quan tâm.

Bánh đậu xanh Hải Dương

Đặc sản bánh đậu xanh luôn là niềm tự hào đối với mỗi người dân Hải Dương. Nguyên liệu làm loại bánh này chính là những sản vật của đồng bằng sông Hồng trù phú. Khó ai có thể quên được cảm giác miếng bánh tan trong miệng: Vừa ngọt thanh, vừa thơm mát, dịu nhẹ. Khi uống cùng nước trà mạn sẽ để lại vị lưu luyến quyện nơi đầu lưỡi. Bánh đậu xanh ra đời tại thị xã Hải Dương từ đầu thế kỷ 20, nổi tiếng với các thương hiệu Bảo Hiên, Cự Hương, Mai Hương... Thành phần làm bánh đậu của người dân Hải Dương xưa đơn giản chỉ là đậu xanh, đường kết tinh, mỡ lợn, tinh dầu hoa bưởi. Những nguyên liệu này đều phải chọn lọc chế biến tinh khiết. Bốn nguyên liệu trên pha trộn với nhau theo một tỉ lệ hợp lý, sai lệch tỉ lệ đó bánh sẽ kém chất lượng. Giấy gói bánh, mầu sắc của nhãn phải nghiên cứu để bánh giữ được lâu và tôn vẻ đẹp của bánh. Bánh đậu xanh trở thành thứ quà đầy ý nghĩa vào mỗi dịp Tết đến, xuân về. Bánh đậu xanh dần dần không chỉ có mặt tại khắp các tỉnh, thành trong cả nước mà đã được xuất khẩu sang nhiều nước Đông Nam Á. Hiện nay, trên địa bàn TP Hải Dương có hàng chục doanh nghiệp sản xuất bánh đậu xanh, trong đó có những thương hiệu nổi tiếng như Hương Nguyên, Bảo Hiên, Hoà An, Quê Hương, Minh Ngọc... Từ sản xuất bánh đậu xanh, nhiều công ty có doanh thu hàng tỷ đồng, thậm chí chục tỷ đồng mỗi năm, thu  hút và tạo việc làm cho hàng trăm lao động... Chiếc bánh đậu xanh nhỏ bé, giản dị đã trở thành một biểu tượng của xứ Đông.

Vải thiều Thanh Hà

 Được bồi đắp bởi phù sa của sông Gùa, sông Thái Bình, sông Hương nên đất đai Thanh Hà màu mỡ. Trên mảnh đất này, hơn 200 năm trước, cây vải thiều được đem về trồng. Giống cây tốt gặp đất đai màu mỡ đã tạo nên những quả vải thiều mọng đỏ, thơm ngon. Cũng từ đó, vải thiều đã trở thành đặc sản, một thương hiệu lớn không riêng của Thanh Hà mà còn là của cả xứ Đông. Hiện nay, với diện tích hơn 6.000 ha vải thiều, Thanh Hà là một trong những trung tâm sản xuất vải thiều lớn nhất cả nước. Vào mùa vải chín, đến Thanh Hà mọi người đều có cảm giác như lạc vào "rừng vải thiều" giữa đồng bằng. Trong cái nóng, cái nắng của những buổi trưa hè oi nồng, không ai có thể quên vị ngọt, hương thơm của vải thiều Thanh Hà. Hiện nay, vải thiều Thanh Hà không chỉ có mặt ở khắp các tỉnh, thành trong cả nước mà đã vươn ra nhiều nước trên thế giới. Năm 2007, vải thiều Thanh Hà được Cục Sở hữu trí tuệ (Bộ Khoa học và Công nghệ) cấp giấy chứng nhận chỉ dẫn địa lý, là một trong số ít sản phẩm nổi tiếng như chè Mộc Châu, cà phê Buôn Mê Thuột, nước mắm Phú Quốc... được cấp giấy chứng nhận này. Hiện tại, Thanh Hà đã thành lập được Hiệp hội sản xuất và tiêu thụ vải thiều Thanh Hà, hội cũng đã xây dựng và làm thủ tục đăng ký thương hiệu cho vải thiều Thanh Hà. Vụ vải thiều vừa qua, nhãn mác của vải Thanh Hà đã được sử dụng thử nghiệm trên thị trường Hà Nội và nhanh chóng nhận được sự quan tâm của đông đảo người tiêu dùng. Vải thiều tươi, khô giờ đây đều được đóng gói, hộp, có nhãn mác, địa chỉ sản xuất và đóng dấu bảo đảm chất lượng của hiệp hội.

Không chỉ có gốm Chu Đậu, bánh đậu xanh Hải Dương, vải thiều Thanh Hà, Hải Dương còn rất nhiều sản phẩm nổi tiếng khác như rượu Phú Lộc, gốm sứ Cậy, đồ gỗ mỹ nghệ Đông Giao, sứ Hải Dương... Chính những sản phẩm này đã tạo ấn tượng về hình ảnh Hải Dương trong mắt du khách trong nước và quốc tế.

HÀ VY