Ngày 27-1-1973 Hiệp định Pa-ri được ký kết. Song Mỹ và tay sai lại phá hoại Hiệp định, lấn chiếm các vùng giải phóng.
Trước tình hình trên, Trung ương Đảng chỉ đạo bằng mọi cách tăng cường đủ lực lượng cho miền Nam, đáp ứng nhu cầu của chiến trường. Các lực lượng địa phương ở miền Bắc phải nhanh chóng vững mạnh về mọi mặt, đủ sức phòng thủ bảo vệ vững chắc miền Bắc và nhanh chóng đưa bộ đội chủ lực vào hoạt động ở miền Nam, sẵn sàng đón nhận thời cơ mới.
Trước yêu cầu tình hình nhiệm vụ mới, được sự chỉ đạo của Bộ Giao thông và Tỉnh ủy, Ty Giao thông Hải Hưng sửa chữa xong về cơ bản cầu Lai Vu, cầu Phú Lương, tuyến đường 5A và các trục đường giao thông khác để bảo đảm cho việc vận chuyển hàng hóa và hành quân của bộ đội vào chiến trường.
Bộ Chỉ huy quân sự tỉnh thống nhất tổ chức biên chế lực lượng vũ trang của tỉnh cho phù hợp. Trung đoàn 2 làm nhiệm vụ huấn luyện, đoàn an dưỡng 155 giữ nguyên biên chế, tiểu đoàn cao xạ 58 được bổ sung đủ quân số làm nhiệm vụ sẵn sàng chiến đấu và tham gia xây dựng một số công trình lớn của tỉnh.
Đối với dân quân tự vệ là lực lượng bán vũ trang đông đảo, Tỉnh đội chỉ đạo các huyện đội, thị đội và các xã đội kiện toàn biên chế thành các đơn vị chiến đấu tại chỗ và các đơn vị cơ động của các huyện, thị xã. Huyện Nam Sách là trọng điểm vẫn giữ nguyên một tiểu đoàn bộ binh, một tiểu đoàn pháo cao xạ 100 ly; các huyện, thị khác mỗi huyện biên chế một tiểu đoàn, gồm bộ binh, công binh. Toàn tỉnh có 60 phân đội đại liên, 8 phân đội 12,7 ly, 5 phân đội 14,5 ly. Các phân đội này được bố trí tại địa phương, tuy không làm nhiệm vụ trực chiến thường xuyên, nhưng khi có lệnh thì chiến đấu được ngay. Ngoài ra mỗi đội xây dựng một trung đội cơ động mạnh để làm nhiệm vụ chiến đấu. Riêng thị xã Hải Dương tổ chức hai trung đội, một trung đội ở Nhà máy Sứ, một trung đội ở xã Thanh Bình. Các nhà máy, xí nghiệp khác trên địa bàn thị xã mỗi đơn vị thành lập các trung đội, tiểu đội dân quân tự vệ vừa làm nhiệm vụ sản xuất, vừa sẵn sàng chiến đấu...Đáp ứng nhu cầu của chiến trường, năm 1973 Hải Hưng cũng như các tỉnh miền Bắc được giao nhiệm vụ tuyển quân rất lớn, trong điều kiện thể lực thanh niên phát triển chưa kịp với yêu cầu tuyển quân. Để hoàn thành nhiệm vụ, Tỉnh ủy tăng cường công tác tuyên truyền giáo dục kết hợp với tiếp tục đẩy mạnh phong trào "Toàn dân nuôi dưỡng thanh niên", tổ chức chữa các bệnh thông thường để anh em đủ sức khỏe nhập ngũ. Do đó năm 1973, Hải Hưng vượt chỉ tiêu tuyển quân trên giao cả về số lượng, chất lượng, cung cấp cho các quân, binh chủng gồm cả nam và nữ. Tỉnh tiến hành giao nhanh gọn hai đợt tuyển quân chi viện cho chiến trường với 12.268 tân binh, vượt 4,5% kế hoạch. Ngoài giao quân, Hải Hưng còn tuyển nhiều công nhân các ngành nghề phục vụ xây dựng kinh tế và tuyển tiếp dân công hỏa tuyến vào phục vụ tại Quân khu 4.
Năm 1974, công tác tuyển quân trên giao cho tỉnh là 11.638 người, giao làm ba đợt. Tuy số lượng tuyển quân đông hơn, đòi hỏi chất lượng cao hơn, độ tuổi tuyển quân hạ thấp từ 32 xuống 27 tuổi, diện tạm hoãn nhiều hơn, nhưng với tinh thần tất cả vì sự nghiệp giải phóng miền Nam, các phong trào: "Toàn dân bàn việc nước", "Toàn dân chi viện cho chiến trường", "Toàn dân nuôi quân đánh Mỹ"... tiếp tục diễn ra sôi nổi khắp các địa phương trong tỉnh. Cao trào tự bồi dưỡng sức khỏe tại nhà, chữa bệnh tại xã do Hội đồng Nghĩa vụ quân sự tỉnh phát động được các tầng lớp nhân dân và HTX hưởng ứng nhiệt liệt. Cùng với nuôi dưỡng tại nhà, tại xã, tỉnh còn huy động anh em lên công trường kết hợp lao động, rèn luyện, học tập. Sáu công trường lớn của tỉnh thu hút 7.347 đoàn viên, thanh niên lao động để nuôi dưỡng thanh niên chưa đủ sức khỏe.
Được chăm sóc chu đáo, ý thức trách nhiệm và thể lực được nâng lên, anh em hăng hái nhận nhiệm vụ khi được gọi nhập ngũ. Nhờ vậy, ba đợt giao quân năm 1974, Hải Hưng đều hoàn thành nhanh gọn, vượt chỉ tiêu 147 người, giữ vững lá cờ đầu của quân khu về công tác tuyển quân và được Chủ tịch nước tặng cờ thưởng luân lưu.
Năm 1975, Hải Hưng được giao số lượng tuyển quân gấp 2,5 lần năm 1974. Trong điều kiện khẩn trương, đáp ứng yêu cầu chiến trường, tháng 2-1975 tỉnh giao đợt một nhanh gọn, chất lượng tốt. Đến ngày 5-3-1975, tỉnh tổ chức giao đợt hai với tổng số 16.917 tân binh, vượt 5,7% kế hoạch. Huyện Nam Sách và Kinh Môn là hai huyện dẫn đầu tỉnh về công tác tuyển quân.
Cùng với công tác tuyển quân, Hải Hưng luôn coi trọng công tác xây dựng, huấn luyện quân để chi viện cho các chiến trường. Thực hiện Nghị quyết tháng 3-1973 của Ban Chấp hành Đảng bộ tỉnh: "Nhiệm vụ chi viện cho chiến trường là một yêu cầu bức thiết, đồng thời phải xây dựng theo hướng trung đoàn cơ động của tỉnh", Trung đoàn 2 đã kiện toàn tổ chức, ổn định biên chế, làm nhiệm vụ huấn luyện quân tăng cường. Năm 1973, Trung đoàn hai đã huấn luyện bổ sung cho chiến trường 10 tiểu đoàn bộ binh, một tiểu đoàn nữ, bảo đảm 100% quân số lên đường chiến đấu. Năm 1974, Trung đoàn huấn luyện bổ sung tiếp 16 tiểu đoàn và đại đội 12,7 ly của tiểu đoàn 75. Đầu năm 1975, theo yêu cầu của chiến trường, trung đoàn đã tăng giờ học, tổ chức cán bộ thành tiểu đội, tổ 3 người để học ngoài giờ và rèn luyện thể lực, bồi dưỡng chính trị, nên các chiến sĩ do trung đoàn huấn luyện chất lượng ngày càng cao, 99,18% số cán bộ, chiến sĩ đều hăng hái lên đường ra mặt trận chiến đấu, góp phần giải phóng miền Nam, thống nhất Tổ quốc.
Ngày 10-3-1975, chiến dịch Tây Nguyên và Buôn Mê Thuột mở màn cho cuộc tiến công và nổi dậy mùa Xuân năm 1975. Tin chiến thắng dồn dập bay về hậu phương miền Bắc cổ vũ cao độ tinh thần thi đua lao động sản xuất và chi viện sức người, sức của cho miền Nam. Trên địa bàn Hải Hưng từng đoàn xe tải và tàu hỏa nối nhau chở người, chở hàng ra mặt trận với khí thế "Thần tốc - chiến thắng". Trước sức mạnh của cả nước ra trận, "một ngày bằng 20 năm", dinh lũy cuối cùng của kẻ thù bị đập tan, 11 giờ 30 phút ngày 30-4-1975 lá cờ Giải phóng tung bay trên nóc dinh Độc Lập. Chiến dịch Hồ Chí Minh toàn thắng, miền Nam hoàn toàn được giải phóng. Trong đoàn quân tiến vào giải phóng Sài Gòn có nhiều cán bộ, chiến sĩ là con em người Hải Hưng.
(Theo Lịch sử Đảng bộ tỉnh Hải Dương)