Ông Nguyễn Duy Thể với kỷ vật chiến trường

Trong số hàng trăm người con của quê hương Thanh Hà tham gia chiến dịch Hồ Chí Minh lịch sử, cựu chiến binh Nguyễn Duy Thể ở xã Thanh Lang vinh dự là người được tham gia trận đánh vào Dinh Độc Lập ngày 30-4-1975. Sau 35 năm, ông Thể vẫn nhớ như in giây phút được cùng đồng đội áp giải Tổng thống chế độ Sài Gòn Dương Văn Minh từ Dinh Độc Lập đến Đài Phát thanh tuyên bố đầu hàng. Ông kể:

- Tôi là lính trinh sát thuộc Tiểu đoàn 9, Trung đoàn 66, Sư 304, thuộc Quân đoàn 2. Sau khi tham gia giải phóng thành phố Đà Nẵng, đơn vị của chúng tôi được lệnh tiếp tục tiến về Sài Gòn, đánh trận Hàm Tân (Phan Thiết), sau đó là  trận Long Thành, đánh vào căn cứ Nước Trong của địch ở Long Khánh (Đồng Nai). Đêm 29-4-1975, chúng tôi bắt đầu hành quân về Sài Gòn. Xe của tổ trinh sát đi trước, đến cầu Thị Nghè vào khoảng 9-10 giờ trưa, không khí vẫn mịt mù khói đạn, nhiều chiến sĩ của ta ngã xuống ngay trên đường vào thành phố nhưng vào sâu trong thành phố, đã thấy bà con hai bên đường đổ ra chào đón Quân Giải phóng rất đông. Chúng tôi theo sau chiếc xe tăng 390 tiến vào Dinh Độc Lập. Những người lính sau nhiều ngày chiến đấu ở rừng cao su Long Khánh, thiếu nước uống, khát đến cháy cổ, vậy mà thấy nước uống của địch ở đây, chẳng ai dám uống. Chúng tôi xuống xe, chạy ùa vào tòa nhà lớn, dù chẳng biết đường đi, lối lại của tòa nhà ấy thế nào. Những tên lính Sài Gòn ở đó, đều đã cởi bỏ quân phục, mặc thường phục, gương mặt mệt mỏi, không còn ý chí chiến đấu. Vào đến phòng họp nội các của chính quyền Sài Gòn, đã thấy Dương Văn Minh và các thành viên chính phủ chờ sẵn ở đó. Tôi còn nhớ mãi cuộc đối thoại giữa Trung  đoàn phó của chúng tôi Phạm Xuân Thệ với Tổng thống Dương Văn Minh. Dương Văn Minh nói: “Biết Quân Giải phóng đã vào thành phố, nội các của chúng tôi đang đợi các ông tới để bàn giao”. Đồng chí Thệ dõng dạc tuyên bố: “Các ông  phải đầu hàng vô điều kiện để tránh đổ máu thêm nữa”. Sau đó, tôi và một số chiến sĩ được giao nhiệm vụ áp giải Dương Văn Minh sang Đài Phát thanh thành phố để tuyên bố đầu hàng. Cảm xúc lúc ấy thật khó mà diễn tả, vừa thấy hạnh phúc vì vừa mới hôm qua còn chiến đấu ác liệt không biết ngày nào mới giải phóng, nay giây phút ấy đã đến thật nhanh, thật bất ngờ, lại vừa hân hoan với niềm vui thắng trận và thấy mình may mắn, có thể còn sống trở về...

Sau khi áp giải Dương Văn Minh đến Đài Phát thanh, chúng tôi tiếp tục tiến về Cảng Sài Gòn. Dù chính quyền Sài Gòn đã tuyên bố đầu hàng vô điều kiện, nhưng tại cảng, địch vẫn chống trả quyết liệt. Từ trên tàu, chúng ném lựu đạn và nã súng về phía ta. Chúng tôi từ dưới bắn lên, kết hợp với sự giúp đỡ của biệt động thành, vài tiếng sau đó, địch đầu hàng. Tôi và đồng chí Lệ người Ninh Giang hạ cờ của chính quyền Sài Gòn xuống và cắm cờ của Quân Giải phóng lên. Chiến lợi phẩm mà tôi có được từ trận đánh tại Cảng Sài Gòn là một chiếc la bàn của Mỹ. Đối với lính trinh sát mà nói, la bàn là một dụng cụ rất quan trọng. Cho đến giờ tôi vẫn giữ chiếc la bàn ấy như một kỷ niệm chiến trường.

Sau ngày 30-4-1975, ông Thể còn theo đơn vị về Lâm Đồng làm nhiệm vụ “tiễu phỉ” (đánh tàn quân Phun-rô ở Tây Nguyên). Năm 1977, ông xuất ngũ, trở về địa phương phát triển kinh tế gia đình. 35 năm làm bạn với cây lúa, cây vải, nuôi 5 người con ăn học, trưởng thành, ông Thể luôn tâm niệm phải dạy con mình biết trân trọng quá khứ, bởi chiến thắng của ngày 30-4-1975 đã được đổi bởi bao xương máu của bao anh hùng, liệt sĩ. Là hội viên Hội Người cao tuổi, Chi hội phó Chi hội Cựu chiến binh số 7 xã Thanh Lang, ông Thể luôn tận tâm, nhiệt tình với công việc xã hội, nhiều năm gia đình ông đạt danh hiệu gia đình cựu chiến binh gương mẫu. Mỗi năm, kỷ niệm ngày giải phóng Sài Gòn, ông Thể lại vinh dự được kể lại chuyện quân ta đánh chiếm Dinh Độc Lập cho lớp trẻ của xã nghe với tư cách một nhân chứng lịch sử. Đó cũng là niềm vui của người lính trinh sát như ông sau bao năm về với đời thường.

THANH MAI (ghi)